خه ر مانه

تیپوو تێ

۱-توموو حه فت مه و ڕۆ ۲- تا ڕواسی قه واڵه و وێش وه نۆ کۆڵکێشان که نه ۳- تانجیه وه ختوو

 ڕاوی .....ش مه ی ۴- توه نی یاگێ وێشه نه قۆرسه نه ۵- ته نیا وه رێو ئه دالێ فرێ ۶- تلوو وه روو هیتێ

 ۷- تیکه په ی حرمه تی نه په ی وارده ی ۸- تیکه بژاوه جا قوو ته ش بده ۹- توه نیم سه ره و کووی نه و

 سێنه  ۱۰- ته قه و گوشانش مه ی ۱۱- تا گه و ره نواچو یا نه نه گۆلا له نمه گێڵنو بانه نه ۱۲- تووته لێبه

 ره وساحیویشه نه زرنگه ن ۱۳- تیکه ی زل هه م ده می مه د ڕو هه م ..ێ ۱۴- تووته به زوروو

ساحیویش پێشه مه ماڕو ۱۵- ته ویڵه ش چڕچێش نیه نێ

تیپوو پێ

۱- پیرت نه وۆ لوه پیرێو بسانه ۲- پاداره کان گێردێ بێ پاکێ ماڵوو وێمان ۳- پڕ پوڵێ بو و

 گێسالێ که  روش ۴- پایش شوریه ینێ ئارگای ۵- پووش قمام نمه کێشو ۶- پسه نه شنگی بده ی 

 ده موو گاویۆ ۷- پسه و د ڕ و کوڵه ی که و تێنێ شونه و یوی ۸- پوس مه وۆ به مانێ بێگانه نمه وو  به قه

وم ۹- پسه نه دمه بده ی ده موو کتێ ۱۰- پسه و حه شێ پیکیای بوڵه ش مه ی ۱۱- په تک نمه و ڕو

۱۲- په ی تو نه وه ڵڵا په ی وێچم به زور ۱۳- پسه و که ڵی پیقه ش مه ی ۱۴- پسه نه یانه کونه ی

 

تیپوو بێ

۱- بزه ی گه ڕه گه له ی گه ڕ مه که رو ۲- به چمچه ی ئاوی مه یوه مه لێ ۳- بزه مه پژ مو ماچان وه

هارش وه شه ن ۴- بزه مه ر ده و دوش بڕیا ۵- برایی مان برایی کیسه مان جیایی۶- به هانێ ت..نانه ی

 یه وینه نه ۷- بزه مان نه د یێنه پشکه ڵیمان دیێنێ ۸- بیه ن گه نمه و کاروانی ۹- بزه بو و نانه و شوانه ی

 بوه رو ۱۰- با شه مه بو ڕیو مانگه نه ۱۱- بانتلیری سووک هه ر چڵه ش گه ره ک نیه ن ۱۲- به رانی نێر

قوچو قوروانی ۱۳- باره که ش سووکه ن سه ر بارش بنیه ۱۴- به ڕواسی واتشان شه ێدت کێن واتش

 قلینچکه مه ن ۱۵- با شه مه بو ڕیو مانگه نه

پیتوو ئه لفی:

۱-ئا غه ڕو خوا شوکور  ۲ -  ئاوی جه مێر گێ نمه و ڕیۆ ۳ -ئاوی به نگه نه لێڵه نه ۴- ئه سپش نه سه ن

 ئه و ڕه ش به سه ن ۵-  ئه سپی پیشکه شی ددانێش نمه ژماران ۶- ئاویشان نمه لۆ جویوه ره   

۷- ئاردیم وێتێ و سوێم ڕێتێ ۸- ئه ر زانات ئه زه نان نه زانات دزه نان۹- ئه سب به په یخام ئاوی نموه رۆ

۱۰- ئاوی ئه و دانیه ره مه لو 

جیاوازی به ینوو ئی دوه تیکه لیه ینه به دوی پیتان دیاره ن.به ینوو  تیکه لی زیاده ی واو (و) مه ی به لام به ینوو تیکه لی پوره چنیه ی (ی) مه ی. پسه و :ده سو ئا واتی -کتیوو ئا سو ی-کتیوی گه و ره- ده سی توانا.

هه و رامیه نه ئه ر گه ره کت بو نامێ ئه ژناسیه ی (معرفه) وه ش که ری به لکنه و پیتوو (ک) ئی کارته په نه مه کریو.جا ئه ر ئی نامێ دلێ تیکه ڵی پوره چنیه ی (ترکیب وصفی) به ی مشوم پیتو (ک) لکنی به سفه ته که ی.پسه و:کتێوه که م وه نو---کتێوه گه وره که م وه نو/بازاره که چوڵ بی---بازاره قا ڵه که چوڵ بی/دره خته که داریاوه---دره خته به رزه که داریاوه/به ڵام ئه ر تێکه ڵی زیاده ی(ترکیب اضافی) بو (ک) که به نامه کێوه مه لکو .پسه و:کتێوه که م وه نو----کتێوه که و هیوایم وه نو--دره خته که م دارناوه--دره خته که و ئاراسیم دارناوه.

به داخه وه هه و رامیه نه ئێمه وشێوه مان نیه ن که یاگێ ئی وشه یه که ڵکش چه نه وه ر گێرم.ئی باسه که ده سم په نه که ر ده بێ ئه ر به ورد بیه یمێش پۆره. چێنه ده ر ده مان موه رو.وشه و تاریخ ی ئه ر ته ماشاش که ری دیاره ن چه نی وشه و دێره پیته کێشان یوینێ.د=ت ا=ء  ه=خ . ته نیا پیته کێشان واریه ینێ .جا جیای تاریخ ی وشه و (دێره )ی زه ریفته ر نیه ن و که ڵکش نیه ن په یمان؟